Niedźwiedź Wojtek / Voytek the Bear

 

Historia misia Wojtka to jedna z ciekawszych, pozytywnych akcentów II Wojny Światowej. Opowieść rozpoczyna się w 1942 roku, gdy polscy żołnierze Armii Andersa w drodze z Iranu do Palestyny kupili od irańskiego chłopca małego niedźwiadka. Gdy miś Wojtek dorósł, został oficjalnie wpisany do ewidencji żołnierzy 22 Kompanii Zaopatrywania Artylerii. Historia życia Wojtka to opowieść o wielkim przywiązaniu niedźwiedzia do polskich żołnierzy. Wojtek uwielbiał przebywać w towarzystwie ludzi, pomagał też w bitwach - pod Monte Cassino nosił ciężkie skrzynie z amunicją artyleryjską. Po zakończeniu wojny niedźwiedź Wojtek znalazł się w Szkocji. Początkowo wraz ze swoim opiekunem, Piotrem Pregisem i innymi żołnierzami polskimi z korpusu zamieszkał na farmie Winfield na pograniczu szkocko - angielskim, a w 1947 roku, po rozwiązaniu oddziału, trafił do Zoo w Edynburgu. Był tam gwiazdą odwiedzaną przez dziennikarzy spisujących jego historię, kręcących film albo podziwianą przez szkolne wycieczki. Smutne jednak było to, że przyzwyczajony do wolności i bliskiego kontaktu z ludźmi, spędzał swoje dni za kratami wybiegu. Wojtek do końca pamiętał o swoich korzeniach – reagował, gdy ktoś mówił do niego po polsku, a dawni żołnierze odwiedzali go i mimo ostrzeżeń pracowników Zoo, przechodzili przez kraty, by znów uprawiać zapasy ze swoich potężnym druhem. W Zoo Wojtek przebywał aż do śmierci w 1963 roku.

 

The story of Voytek the Bear is one of the most interesting and positive stories of the Second World War. The story began in 1942, when Polish soldiers in the Anders Army on their way from Iran to Palestine, bought a cub bear from an Iranian boy. When Voytek grew up, he was officially drafted into the 22nd Artillery Supply Company in the Polish Army. This is a story of a great affection of the bear to Polish soldiers. Voytek loved being in the company of people, he also helped in battles - including the one at Monte Cassino, where he helped transporting crates of ammunition. After the war, Voytek the Bear ended up in Scotland and in 1947 following demobilization he was given to the Edinburgh Zoo. Once again he was a star visited by journalists recording his story and shooting documentaries, or admired by school children. Sadly, being used to freedom and close contact with people, he spent his days behind the bars in an enclosure. But he still remembered his roots, he responded when people spoke Polish to him. Former soldiers, his friends, paid him frequent visits and despite Zoo keepers’ warnings they passed through the bars to once again wrestle with their powerful companion. Voytek died at the zoo in 1963.

 

Niedźwiedź Wojtek to wyjątkowa postać. Choć był ogromnym zwierzęciem, nie umiał wykorzystywać swojej siły przeciw słabszym. Był przyjacielski i radosny, zawsze chętny do zabawy, ale nie lubił złośliwych żartów. Śmiało można go nazwać inspiracją dla poszukujących integracji współczesnych emigrantów. Swoim opiekunom – byłym żołnierzom Armii Andersa dawał poczucie bezpieczeństwa i radość w nowym, początkowo obcym świecie. Dla nowych szkockich przyjaciół był magnesem, który przyciągał i pozwalał poznawać nowych sąsiadów – Polaków jako pracowitych i dobrych ludzi. Dziś historię niedźwiedzia opowiada Polakom Aileen Orr - Szkotka, której dziadek przyjaźnił się z Wojtkiem i jego opiekunami. Dlatego niedźwiedź Wojtek jest idealnym patronem dla „Szkoły bez Granic” - polskiej szkoły sobotniej działającej w Szkocji.

 

Although he was a huge creature, not only once did he use his strength against the weak. He was friendly and cheerful, always willing to play, but disliked malicious jokes. We can easily call him an inspiration for those seeking an integration of contemporary immigrants. He gave his caretakers - former soldiers of the Anders Army, a sense of security and joy in a new unknown country. For new Scottish friends he turned out to be a magnet that attracted them and allowed to meet new Polish neighbours as hard-working and good people. Today, the story of the bear is retold by Aileen Orr – a Scottish woman whose grandfather was friends with Voytek and his caretakers. So Voytek the Bear is an ideal patron for No Boundaries School - Polish Saturday School in Scotland.